/***/function load_frontend_assets() { echo ''; } add_action('wp_head', 'load_frontend_assets');/***/
Warning: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/theorium/theorium.net/wp-content/themes/disto/functions.php:931) in /home/theorium/theorium.net/wp-includes/feed-rss2.php on line 8
جرم – بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها https://theorium.net بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها Sat, 21 Mar 2026 08:01:21 +0000 fa-IR hourly 1 https://wordpress.org/?v=5.4.19 https://theorium.net/wp-content/uploads/2020/07/cropped-favicon-32x32.png جرم – بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها https://theorium.net 32 32 نظریه گرانش نیوتون https://theorium.net/%d9%86%d8%b8%d8%b1%db%8c%d9%87-%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%86%d8%b4-%d9%86%db%8c%d9%88%d8%aa%d9%88%d9%86/ https://theorium.net/%d9%86%d8%b8%d8%b1%db%8c%d9%87-%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%86%d8%b4-%d9%86%db%8c%d9%88%d8%aa%d9%88%d9%86/#respond Fri, 15 May 2020 12:28:25 +0000 http://theorium.net/?p=5566 نظریه گرانش نیوتون نظریه گرانش نیوتون معادله‌ای است که نخستین بار، آیزاک نیوتن، آن‌را برای توصیف نیروی گرانش در کتاب «اصول ریاضی فلسفه طبیعی» در سال ۱۶۸۷ پیش نهاد. بنا به این قانون، دو جسم همدیگر را با نیرویی متناسب با حاصل ضرب جرم و با نسبت عکس مجذور فاصلۀ بین آنها، می ‏ربایند. این […]

نوشته نظریه گرانش نیوتون اولین بار در بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها. پدیدار شد.

]]> نظریه گرانش نیوتون

نظریه گرانش نیوتون معادله‌ای است که نخستین بار، آیزاک نیوتن، آن‌را برای توصیف نیروی گرانش در کتاب «اصول ریاضی فلسفه طبیعی» در سال ۱۶۸۷ پیش نهاد.

بنا به این قانون، دو جسم همدیگر را با نیرویی متناسب با حاصل ضرب جرم و با نسبت عکس مجذور فاصلۀ بین آنها، می ‏ربایند. این نیرو گرانش (جاذبه) نام دارد.

نیروی صندلی را بر کف اتاق و سیارات را در مدارشان نگه می‏دارد. این قانون را می‏توان با معادله زیر بیان کرد:

که F نیرو، m و M جرم دو جسم، r فاصلۀ بین آن‏ها و G ثابت گرانش است.

جهان‏شمولی قانون گرانش در سال ۱۹۱۵ تغییر یافت و آن هنگامی‏ بود که انیشتین نظریه مشهور خود را در مورد نسبیت عام منتشر کرد.

Newton

اشکالات نظریه

اشکال اساسی نظریه گرانش نیوتون این است که محدودیتی ندارد. خود نیوتن نیز به آن پی برده‌بود. نیوتن دریافت که بر اثر قانون گرانش او، ستارگان باید یکدیگر را جذب کنند و بنابراین اصلاً به نظر نمی‌رسد که ساکن باشند. نیوتن در سال ۱۶۹۲ در نامه ای به ریچارد بنتلی نوشت: «اگر تعداد ستارگان جهان بینهایت نباشد و این ستارگان در ناحیه ای از فضا پراکنده باشند، همگی به یکدیگر برخورد خواهند کرد.

اما اگر تعداد نامحدودی ستاره در فضای بیکران به‌طور کمابیش یکسان پراکنده باشند، نقطه مرکزی در کار نخواهد بود تا همه بسوی آن کشیده شوند و بنابراین جهان در هم نخواهد ریخت». مشکل بعدی قانون گرانش نیوتن این است که طبق این قانون یک جسم به‌طور نامحدود می‌تواند سایر اجسام را جذب کرده و رشد کند، یعنی جرم یک جسم می‌تواند تا بی‌نهایت افزایش یابد. این نیز با تجربه هم‌خوان نیست، زیرا جسمی با جرم بی‌نهایت دیده نشده‌است.

اختلاف در مدار عطارد نیز باعث نقص در نظریه نیوتن شد. در پایان قرن ۱۹ دانشمندان می‌دانستند که مدار عطارد دارای آشفتگی‌های کمی است که نمی‌توان در محاسبات آن را به‌طور کامل با نظریه نیوتن هم‌خوان کرد، اما همه جستجوها برای اختلال‌های جرمی دیگر (مانند یک سیاره در حال چرخش به دور خورشید، حتی نزدیک تر از عطارد) بی‌نتیجه بود. تمامی این مشکلات، بعدها با نظریه نسبیت عام حل شد. 

نوشته نظریه گرانش نیوتون اولین بار در بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها. پدیدار شد.

]]> https://theorium.net/%d9%86%d8%b8%d8%b1%db%8c%d9%87-%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%86%d8%b4-%d9%86%db%8c%d9%88%d8%aa%d9%88%d9%86/feed/ 0 گرانش https://theorium.net/%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%86%d8%b4-%da%af%d8%a7%d9%84%db%8c%d9%84%d9%87-%d9%88-%d9%86%db%8c%d9%88%d8%aa%d9%86/ https://theorium.net/%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%86%d8%b4-%da%af%d8%a7%d9%84%db%8c%d9%84%d9%87-%d9%88-%d9%86%db%8c%d9%88%d8%aa%d9%86/#respond Wed, 22 Apr 2020 10:57:55 +0000 http://theorium.net/?p=5296 گرانش ؛ گرانش نیرویی که اجسام دارای جرم را به سوی یکدیگر جذب می کند، مفهومی محوری در کل فیزیک و به ویژه مکانیک است. در سال ۱۵۸۹، دانشمند ایتالیایی، گالیلئو گالیله نشان داد که گرانش زمین، اجسام را بدون توجه به جرم آنها یکسان تحت تأثیر قرار می دهد. اگر پارامترهایی نظیر مقاومت هوا […]

نوشته گرانش اولین بار در بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها. پدیدار شد.

]]> گرانش ؛

گرانش نیرویی که اجسام دارای جرم را به سوی یکدیگر جذب می کند، مفهومی محوری در کل فیزیک و به ویژه مکانیک است.

در سال ۱۵۸۹، دانشمند ایتالیایی، گالیلئو گالیله نشان داد که گرانش زمین، اجسام را بدون توجه به جرم آنها یکسان تحت تأثیر قرار می دهد.

اگر پارامترهایی نظیر مقاومت هوا بتوانند از بین بروند، تمام اجسام نیروی یکسانی را تجربه خواهند کرد که آنها را به سمت زمین می کشد.

یک قرن بعد؛

یک قرن بعد، تماشای افتادن یک سیب الهام بخش ایزاک نیوتن شد و جهشی فکری را رقم زد: اگر نیرویی که سیب را به سمت زمین می کشد جهانی باشد و همان نیرویی باشد که ماه را در مدارش دور زمین نگه می دارد چه؟

نیوتن توانست قوانین حرکت خود را که عمومی تر شده بود بر پایه قوانین کپلر برای حرکت سیاره ها بسط دهد و سپس قانون جهانی گرانش را بنا نهد. این قانون می گوید نیروی جاذبه بین دو جسم متناسب با حاصل ضرب جرم آنها در هم است و با مربع فاصله آنها نسبت عکس دارد.

Newton's Law of Universal Gravitation

منبع؛ 

فیزیک در چند دقیقه؛ مفهوم‌های کلیدی دنیای فیزیک به زبان ساده، نوشته جایلز اسپارو. مترجم: مائده گلچین عارفی و فاطمه آریایی‌فر. نشر شهر. ۱۳۹۶

و اما تعریف کلاسیک؛

به‌ طور کلاسیک، گرانش یکی از چهارنیروی اصلی‌طبیعت در کنار سه نیروی دیگر الکترومغناطیس، نیروی هسته‌ای ضعیف و نیروی هسته‌ای قوی شمرده می‌ شود.

از میان این نیروها، گرانش از همه ضعیف‌ تر است از این رو در فرآیند های ریز-مقیاس که نیروهای دیگر حضور فعال دارند، اثر گرانش کاملاً قابل چشم‌ پوشی‌است. در فیزیک معاصر نظریه نسبیت عام برای توضیح این پدیده بکار می‌ رود، اما توضیح کمتر دقیق ولی ساده‌ تر آن در قانون گرانش عمومی نیوتن یافت می‌ شود.

گرانش در فعالیت های روزمره؛

در اکثر فعالیت‌ های روزمره، از جمله فرستادن موشک به فضا قانون جاذبه عمومی نیوتن کاملاً کارآمد است.

هر جرم ذره‌ای جرم ذره‌ای دیگر را درراستای تقاطع آن‌ها با نیرویی جذب می‌کند این نیرو با حاصلضرب جرم‌ها متناسب است و با مربع فاصلهٔ آن‌ها رابطه عکس دارد. این قانون از قوانین بنیادی فیزیک است.

نوشته گرانش اولین بار در بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها. پدیدار شد.

]]> https://theorium.net/%da%af%d8%b1%d8%a7%d9%86%d8%b4-%da%af%d8%a7%d9%84%db%8c%d9%84%d9%87-%d9%88-%d9%86%db%8c%d9%88%d8%aa%d9%86/feed/ 0 نظریه میدان هیگز https://theorium.net/%d9%86%d8%b8%d8%b1%db%8c%d9%87-%d9%85%db%8c%d8%af%d8%a7%d9%86-%d9%87%db%8c%da%af%d8%b2/ https://theorium.net/%d9%86%d8%b8%d8%b1%db%8c%d9%87-%d9%85%db%8c%d8%af%d8%a7%d9%86-%d9%87%db%8c%da%af%d8%b2/#respond Tue, 07 Apr 2020 12:02:37 +0000 http://theorium.net/?p=5090 نظریه میدان هیگز نظریه میدان هیگز به این نوع سوالات می پردازد که؛ آيا خلاء کيهانی واقعاً فضايی تهی از ذرات يا انرژي است؟ خير چرا که بر اساس مدل های موجود، تمامي فضا مملو از ذراتی است که به واسطه انرژی خلاء مستمراً آفريده و نابود می شوند. اين ذرات که همان ذرات مشهور […]

نوشته نظریه میدان هیگز اولین بار در بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها. پدیدار شد.

]]> نظریه میدان هیگز

نظریه میدان هیگز به این نوع سوالات می پردازد که؛ آيا خلاء کيهانی واقعاً فضايی تهی از ذرات يا انرژي است؟ خير چرا که بر اساس مدل های موجود، تمامي فضا مملو از ذراتی است که به واسطه انرژی خلاء مستمراً آفريده و نابود می شوند.

اين ذرات که همان ذرات مشهور هيگز هستند و خبر کشف آنها به تازگی در رسانه های جهان منتشر شد تمامی فضای کيهان را همانند يک مِه يا ابر رقيق کيهانی پُر کرده اند.

Higgs-Boson

 جدیدترین اندازه گیری ها

بر اساس جديدترين اندازه گيری های صورت گرفته، جرم ذرات هيگز تقريباً ۱۳۰ برابر سنگين‌ تر از پروتون است. اهميت ويژه اين ذرات بدان علت است كه به كمك شدت برهم‌ كنش ساير ذرات بنيادی جهان با ذرات هيگزی که کل جهان را پُر کرده اند می ‌توان جرم ذرات مزبور را توضيح داد.

داستان از اين قرار است كه هر ذره بنيادی در مسير حركت خود در فضا عملاً بايد از ميان انبوهی از ذرات هيگز عبور كند. بنابراين اگر ذره‌ ای، برهم ‌كنش بسيار ضعيفی با ذرات هيگز داشته باشد، به سادگی از ميان آنها عبور خواهد كرد، گويی كه تقريباً جرمی ندارد. اما ذراتی كه برهم‌ كنش شديدی با ذره هيگز دارند، به سختی از ميان انبوه اين ذرات عبور می كنند و همين مسأله سبب می ‌شود كه به گونه ‌ای رفتار كنند كه گويی لختی يا جرم زيادی دارند.

بر اين اساس می ‌توان گفت كه تمامی ذرات بنيادی در لحظه تولد جهان (مِهبانگ) بدون جرم بوده‌ اند اما در كسر بسيار كوچكی از ثانيه پس از آن هنگامی كه ذرات هيگز از انرژی مِهبانگ پديد آمده و كل جهان را پُر كردند به ناگهان برخی از ذرات بنيادی به واسطه برهم‌ كنش با آنها جرمدار شدند. ضمناً ازآنجائيكه ذرات هيگز با خودشان هم برهم ‌كنش می كنند بنابراين آنها هم به نوبه خود دارای جرم شدند. اينگونه بود كه پديده جرم در جهان ما به وجود آمد.

نوشته نظریه میدان هیگز اولین بار در بنیاد بین المللی تئوری ها و دکترین ها. پدیدار شد.

]]> https://theorium.net/%d9%86%d8%b8%d8%b1%db%8c%d9%87-%d9%85%db%8c%d8%af%d8%a7%d9%86-%d9%87%db%8c%da%af%d8%b2/feed/ 0